Καθεδρικός Ναός Αγίου Γεωργίου Στοκχόλμης
Κυριακή, 21 Ιουνίου 2026
Θεοφιλέστατε Άγιε Ελαίας κ. Βαρθολομαίε,
Αιδεσιμολογιώτατε π. Γεώργιε,
Μουσικολογιώτατοι,
Αγαπητοί εν Χριστώ Αδελφοί,
Αγαπημένα μας παιδιά,
Στο σημερινό Ευαγγέλιο, ο Χριστός μάς αποκαλύπτει τρεις μεγάλες αλήθειες της πνευματικής ζωής, την καθαρότητα του νου και της καρδιάς, την αποκλειστική αφοσίωση στον Θεό και την εμπιστοσύνη στην πρόνοιά Του.
Η ευαγγελική περικοπή προέρχεται από την Επί του Όρους Ομιλία και αποτελεί έναν θησαυρό σοφίας για κάθε εποχή, ιδιαίτερα όμως για την δική μας, που χαρακτηρίζεται από άγχος, ανασφάλεια και προσκόλληση στα υλικά αγαθά.
Ο Χριστός αρχίζει λέγοντας: «Ὁ λύχνος τοῦ σώματός ἐστιν ὁ ὀφθαλμός». Οι Πατέρες της Εκκλησίας ερμηνεύουν τον «οφθαλμό», όχι μόνο ως το μάτι, αλλά κυρίως ως τον νου, το εσωτερικό μάτι της ψυχής.
Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διδάσκει ότι, όπως το σώμα καθοδηγείται από το μάτι, έτσι και ολόκληρη η ζωή του ανθρώπου καθοδηγείται από τον νου. Εάν ο νους είναι καθαρός, φωτισμένος από την χάρη του Θεού, τότε όλη η ζωή του ανθρώπου γίνεται φωτεινή· εάν όμως σκοτισθεί από τα πάθη, την φιλαργυρία και τον εγωισμό, τότε ο άνθρωπος χάνει τον προσανατολισμό του και βυθίζεται στο πνευματικό σκοτάδι.
Στη συνέχεια ο Κύριος προχωρεί σε μια από τις πιο δυνατές διακηρύξεις του Ευαγγελίου: «Οὐ δύνασθε Θεῷ δουλεύειν καὶ μαμωνᾷ». Ο μαμωνάς δεν είναι απλώς το χρήμα. Είναι κάθε τι που παίρνει την θέση του Θεού στην καρδιά μας. Μπορεί να είναι ο πλούτος, η εξουσία, η φιλοδοξία, η αυτοπροβολή, ακόμη και ο ίδιος ο εαυτός μας.
Ο άνθρωπος δεν μπορεί να έχει διχασμένη καρδιά. Ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής τονίζει ότι η καρδιά δημιουργήθηκε για να αγαπά ολοκληρωτικά τον Θεό. Όταν μοιράζεται ανάμεσα στον Θεό και στα πάθη, χάνει την ελευθερία της και γίνεται δούλη των επιθυμιών της.
Η μεγαλύτερη όμως έμφαση της σημερινής περικοπής βρίσκεται στα λόγια: «Μὴ μεριμνᾶτε τῇ ψυχῇ ὑμῶν». Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος διευκρινίζει ότι ο Κύριος δεν μας προτρέπει σε αδράνεια αλλά σε ελευθερία από την αγωνία και την ολιγοπιστία, γι’ αυτό μας δείχνει τα πουλιά του ουρανού και τα κρίνα του αγρού. Αν, λοιπόν, ο Θεός φροντίζει ολόκληρη την κτίση, πόσο περισσότερο θα φροντίσει τον άνθρωπο, που είναι πλασμένος κατ’ εικόνα Του;
Το μεγαλύτερο πρόβλημα του σύγχρονου ανθρώπου δεν είναι η έλλειψη αγαθών, αλλά η απώλεια της εμπιστοσύνης στον Θεό. Ο άνθρωπος προσπαθεί να εξασφαλίσει μόνος του τα πάντα και τελικά καταλήγει αιχμάλωτος του φόβου του. Η πίστη δεν εξαφανίζει τις δυσκολίες, αλλά δίνει βεβαιότητα ότι, μέσα σ᾽ αυτές, ο Θεός είναι παρών.
Τότε, ο Κύριος μας προτρέπει: «Ζητεῖτε δὲ πρῶτον τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ καὶ τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ, καὶ ταῦτα πάντα προστεθήσεται ὑμῖν». Μας λέγει, δηλαδή, να θέσουμε ως πρώτη προτεραιότητα την σχέση μας μαζί Του, την προσευχή και την αγάπη προς τον πλησίον.
Ζούμε σε μια εποχή γεμάτη φόβους και αβεβαιότητες. Το σημερινό Ευαγγέλιο μάς καλεί, να καθαρίσουμε τον εσωτερικό μας κόσμο και να εμπιστευθούμε ολοκληρωτικά την πατρική πρόνοια του Θεού.
Εάν αυτό γίνει ο σκοπός της ζωής μας, τότε θα ανακαλύψουμε ότι ο Θεός δεν εγκαταλείπει ποτέ τα παιδιά Του κι ότι η ειρήνη Του είναι ισχυρότερη από κάθε μέριμνα και κάθε φόβο. Αμήν!
Dearly Beloved Brothers and Sisters in Christ,
In the Gospel reading for the Third Sunday of Matthew, our Lord teaches us three fundamental truths of the spiritual life; purity of heart, complete devotion to God, and trust in His divine providence.
Christ begins by saying, “The lamp of the body is the eye.” The Holy Fathers interpret this “eye” as the spiritual eye of the soul; the mind and heart. When our inner vision is pure and enlightened by God’s grace, our whole life becomes filled with light. When it is darkened by sin, selfishness, and attachment to worldly things, we lose our spiritual direction.
The Lord then reminds us that “No one can serve two masters… You cannot serve God and mammon.” Mammon represents, not only money, but anything that takes the place of God in our hearts. The Christian life calls us to place God above all earthly desires and ambitions.
The central message of the Gospel is Christ’s command: “Do not worry about your life.” The Lord does not condemn honest work or responsible planning. Rather, He warns against anxious and fearful concern that comes from a lack of faith.
By pointing to the birds of the air and the lilies of the field, Christ teaches us that God lovingly cares for all creation and will certainly care for those who trust in Him.
The Holy Fathers emphasize that anxiety often reveals a heart that has forgotten God’s providence. The greatest crisis of our age is not material poverty, but the loss of trust in God.
The Gospel concludes with one of the most important teachings of Christ: “Seek first the Kingdom of God and His righteousness, and all these things shall be added unto you.”
This means that our first priority must be our relationship with God, through prayer, repentance, participation in the sacramental life of the Church, and love for our neighbors. When God becomes the center of our lives, everything else finds its proper place.
As Orthodox Christians, we are called to purify our hearts, free ourselves from the slavery of worldly attachments, and place our confidence in God’s loving care. In a world filled with uncertainty and fear, Christ offers us true peace through faith and trust in Him.
May we always seek first the Kingdom of God, trusting that our Heavenly Father knows our needs and will provide for us according to His holy will. Amen!
